De Aziatische hoornaar: een gedeelde zorg voor jagers en imkers

De opmars van de Aziatische hoornaar (Vespa velutina) is geen ver-van-ons-bed-show meer. Wat begon als een exotische soort, is vandaag een reële bedreiging voor onze honingbijen, biodiversiteit en het bredere ecosysteem. De hoornaarsproblematiek wordt niet enkel ervaren door imkers maar ook door landbouwers, fruittelers, beleidsinstellingen tot de doorsneeburgers.

Ongeveer één op de drie imkers zegt dat hij of zij er al aan gedacht heeft om te stoppen met imkeren. De voortdurende druk door de Aziatische hoornaar weegt zwaar, niet alleen op de bijenvolken maar ook mentaal op de imkers zelf.

Organisaties zoals de Koninklijke Vlaamse Imkersbond (KonVIB) trekken al langer aan de alarmbel.

Ook voor de jachtsector is dit een thema dat aandacht verdient.

Jagers en imkers: bondgenoten in terreinbeheer

Als jagers staan we dagelijks in het veld. We observeren, beheren en beschermen fauna en habitat. Vanuit die rol kunnen we ook imkers ondersteunen: door nesten tijdig te herkennen en officieel te melden, alert te zijn tijdens terreinbeheer, lokale imkers te informeren bij vaststellingen en binnen onze vereniging correcte informatie te verspreiden.

De link is duidelijk:

• Minder honingbijen betekent minder bestuiving

• Minder bestuiving betekent minder bloei en zaadvorming

• Minder biodiversiteit betekent minder draagkracht voor wild

De impact van de Aziatische hoornaar stopt dus niet aan de bijenkast.

Wat wringt er vandaag bij de imkers?

Een honingbij verzamelt nectar uit een lavendelbloem.

Uit de rondvraag blijkt dat veel imkers zich steeds meer onder druk voelen staan, vooral door de aanhoudende impact van de Aziatische hoornaar. De extra werklast, de onzekerheid en de kosten voor monitoring en bestrijding wegen zwaar door. Daarom verwachten zij duidelijke en structurele ondersteuning op Vlaams niveau.

Verschillende initiatieven zijn opgestart om nesten op te sporen, vaak met behulp van analoge zenders of Bluetoothtechnologie van de eerste generatie. In de praktijk botsen deze systemen echter op duidelijke beperkingen.

Concreet vragen imkers om gezamenlijke aankopen van materiaal, zodat de kosten beheersbaar blijven. Denk aan betaalbare lokstoffen voor voorjaarsvallen, die essentieel zijn in de vroege detectie en bestrijding. Die mogelijkheid bestaat vandaag al: lokale imkerverenigingen kunnen via KonVIB lokstof aankopen, wat samenwerking en schaalvoordeel mogelijk maakt.

Slot

Voor jagers is dit geen randthema. Minder bestuiving betekent minder bloeiende planten, minder zaden, minder insecten en uiteindelijk minder draagkracht voor wild. De bij is dus zeker geen losstaand verhaal, maar een indicator van de gezondheid van het hele ecosysteem.

Jacht is meer dan wildbeheer. Het is zorg dragen voor het volledige ecosysteem. De strijd tegen invasieve exoten zoals de Aziatische hoornaar past perfect binnen die visie.

Laten we elkaar versterken. Voor de bij, voor het wild, voor het veld.

Meldpunt Aziatische hoornaar:  https://vespawatch.be/

Handleiding DIY selectieve val voor aziatische hoornaar: https://www.jagersliga.be/diy-aziatische-hoornaar-val

Met weidelijke groeten, Jonas Libbrecht, team O